



วัดดังประจำอยุธยา ซึ่งเป็นที่เลื่อมใสศรัทธาของผู้คนทั่วประเทศ ด้วยความเมตตาของหลวงพ่อปาน โสนันโส พระสงฆ์ผู้มีความรู้รอบด้านอย่างลึกซึ้ง ตั้งแต่พระธรรม กัมมัฏฐาน การแพทย์แผนโบราณ การสร้างพระ ไปจนถึงการสร้างเกราะยันต์ แม้เมื่อท่านมรณภาพไปตั้งแต่ พ.ศ. 2481 หากรูปหล่อหลวงพ่อปานภายในมณฑปด้านหน้าวัด เต็มไปด้วยทองคำเปลวที่ประชาชนแปะสักการะท่านจนทองอร่ามตลอดมานับแต่นั้น วัดบางนมโคสร้างขึ้นตั้งแต่สมัยอยุธยาตอนปลาย แต่ปีและผู้ก่อสร้างไม่ปรากฏหลักฐาน แต่มีบทบาทเมื่อคราวเสียกรุงครั้งที่ 2 พ.ศ. 2310 กองทัพพม่าตั้งค่ายในแถบนี้และกวาดต้อนวัวควายไปเป็นเสบียงเสียจนเกือบจะหมดสิ้น ชาวบ้านจึงเรียกชุมชนนี้ว่า ล้างนมโค ต่อมาแผลงเป็นบางนมโค เนื่องจากมีทุ่งหญ้าสมบูรณ์จึงมีการเลี้ยงวัวควายกันมาก วัดนี้จึงได้ชื่อวัดบางนมโคตราบจนถึงปัจจุบัน จากมณฑปหลวงพ่อปานซึ่งมีรูปหล่อ อัฐิ และหุ่นขี้ผึ้งของหลวงพ่อตั้งอยู่ภายใน เข้ามาสู่บริเวณวัดเพื่อนมัสการพระประธานนามว่าพระพุทธโสนันทะ ในพระอุโบสถที่หลวงพ่อปานที่สร้างขึ้นเมื่อ พ.ศ. 2467 รายล้อมด้วยใบเสมาทอง ด้านหน้าคือรูปหล่อหลวงพ่อปาน และชมภาพวาดบนผนังบันทึกเหตุการณ์เมื่อครั้งพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว พร้อมด้วยสมเด็จพระราชินีนาถฯ และสมเด็จพระเทพรัตราชสุดา สยามมกุฎราชกุมารี เสด็จพระราชดำเนินยังวัดบางนมโคเมื่อวันที่ 7 ธันวาคม พ.ศ. 2517 หลวงพ่อปานยังให้สร้างชั้นใต้ดินโดยมีบันไดทางลงไปสู่ห้องกว้าง ที่มีภาพวาดนรกสวรรค์เพื่อเตือนใจพุทธศาสนิกชน ส่วนด้านหลังพระอุโบสถคือพระธาตุเจดีย์ ซึ่งหลวงพ่อปานสร้างขึ้นใหม่แทนองค์เดิมที่ชำรุดทรุดโทรม เป็นที่มาของการสร้างพระรุ่นแรก รูปพระพุทธเจ้าประทับบนบัลลังก์เหนือสัตว์ต่าง ๆ ทั้งเจ็ด เมื่อ พ.ศ. 2450 ซึ่งมีชื่อเสียงขจรขจายในหมู่นักบูชาอย่างมาก ทุกปีวัดบางนมโคจัดกิจกรรมยิ่งใหญ่ พิธีสักการะรำลึกพระเดชพระคุณหลวงพ่อปานทุกวันที่ 26 กรกฎาคม สักการะหลวงพ่อปานได้ทุกวันเวลา 08.00-16.30 น.